Türkiye’de milyonlarca kamu çalışanını yakından ilgilendiren kamuda maaş adaleti konusu, statü farklılıklarının yarattığı gelir uçurumu nedeniyle yeniden gündemin ilk sırasına yerleşti. Aynı kamu kurumunda, aynı odayı paylaşan ve mesai saatleri boyunca tamamen aynı işi yapan memur ve kamu işçisi arasındaki yan hak eşitsizliği, “eşit işe eşit ücret” ilkesinin sorgulanmasına neden oluyor.
Başlıklar
Memur ve Kamu İşçisi Arasındaki Hak Uçurumu Nelerden Oluşuyor?
Kamu personeli rejimindeki statü farkı, özellikle yan haklar söz konusu olduğunda belirgin bir adaletsizlik tablosu ortaya çıkarıyor. Güncel duruma göre aynı kurumda çalışan iki farklı statüdeki personelin hakları şu şekilde ayrışıyor:
Kamu İşçisine Sağlanan Yan Haklar:
- Yılda 4 adet ilave tediye (ikramiye niteliğinde devlet ödemesi)
- Toplu sözleşmelerle güvence altına alınmış 2 adet kurum ikramiyesi
- Günlük yemek ücreti (veya ücretsiz yemek hakkı)
- Aylık yol (ulaşım) ücreti
Memur Statüsündeki Personele Sağlanan Haklar:
- İlave tediye veya ikramiye hakkı bulunmuyor.
- Çoğu kurumda yol ve yemek ücreti nakdi olarak ödenmiyor.
Statü Farkı, Emeğin Karşılığını Uçuruma Dönüştürüyor
Uzmanlar ve kamu çalışanları sendikaları, ortada tamamen aynı emek ve mesai varken, yalnızca sözleşme türü (statü) nedeniyle ortaya çıkan bu tablonun kamuda iş barışını zedelediğine dikkat çekiyor.
Aynı masada dirsek çürüten çalışanlardan birinin yılda toplam 6 kez ekstra ödeme (tediye ve ikramiye) alıp yol-yemek masraflarından muaf tutulması, diğerinin ise bu hakların tamamından mahrum bırakılması, memurlar arasında ciddi bir motivasyon kaybına yol açıyor.
Çözüm Ne: Kamuda Eşit İşe Eşit Hak Mümkün mü?
Memurların ve sendikaların temel talebi, kamu işçilerinin elde ettiği hakların geri alınması veya kısıtlanması değil; aksine aynı işi yapan tüm kamu personeline adaletli ve eşit hakların tanınması yönünde.
Modern insan kaynakları yönetimi ve anayasal eşitlik ilkesi gereği, “Kamuda Maaş Adaleti”nin sağlanması için statülerin değil, yapılan işin, üretilen değerin ve harcanan emeğin temel alınması gerektiği vurgulanıyor. Milyonlarca memur, bu adaletsizliğin giderilmesi ve zedelenen iş barışının yeniden tesis edilmesi için yetkililerden somut bir yasal düzenleme bekliyor.
📌 Siz Ne Düşünüyorsunuz? Aynı kurumda memur veya işçi statüsünde mi çalışıyorsunuz? Bu yan hak farklılıkları sizin kurumunuzda nasıl bir çalışma ortamı yaratıyor? Düşüncelerinizi ve çözüm önerilerinizi aşağıdaki yorumlar kısmında bizimle paylaşın.
